Cursus D3

 

‘Apocalyptiek – de eeuwen door’ 

Het is een uitdrukking die je nogal eens tegenkomt als zich een dramatisch gebeuren heeft afgespeeld: ‘Het was haast apocalyptisch!’ De achterliggende gedachte is dan met name gericht op een sterk negatieve ervaring, die met deze krasse uitdrukking wordt weer gegeven. Films en boeken met een verwante titel nemen in de laatste decennia een voorname plaats in en zijn bestsellers of kassuccessen. ‘In twee lezingen proberen we duidelijk te krijgen wat de theologische achtergrond van die uitdrukking is en hoe die de culturele ontwikkeling heeft beïnvloed.’ 

We gaan dus lezen uit het bijbelboek dat we kennen onder de naam ‘Openbaring van Johannes’, maar dat we ook kunnen aanduiden met de naam ‘Apocalyps’. En we vragen ons af: wanneer begint de interesse in dat bijbelboek of is dat van alle tijden ? En hoe vinden de verhalen uit dat bijbelboek hun weg in de verbeelding via literatuur en beeldende kunst? 

Dan komen we als vanzelf terecht bij de verbeelding in de middeleeuwse kerken (waar de uitbeelding van ‘het laatste oordeel’ een vast onderdeel werd van de ingangsportalen). Ook het werk van de Italiaanse schrijver Dante Alighieri over de hemel en de hel in ‘De goddelijke komedie’ verdient onze aandacht, want hij inspireerde kunstenaars eeuwenlang in hun verwerking en uitbeelding. Via het tapijt van Angers uit de 15e eeuw (‘De Apocalyps’) komen we als vanzelf bij de tijd van de Reformatie met het werk van Albrecht Dürer. Hij verwerkte de ‘apocalyptische beleving van de tijd’ door Maarten Luther in een bijzondere serie etsen over het bijbelboek Openbaring. Via de 20e eeuwse Duitse schilder Max Beckmann, die in de Tweede Wereldoorlog in Amsterdam een aangrijpende serie schilderijen maakte over de Apocalyps, komen we terecht bij de moderne tijd: in hoeverre sluiten de (vaak geseculariseerde) apocalyptische gevoelens in de hedendaagse kunst aan bij het aloude bijbelboek ? Of zijn daar duidelijk andere accenten in aan te wijzen? 

Al met al een thema, dat gemakkelijk twee volle ochtenden onze aandacht zal vragen! 

 

 

Cursusleiding: dr. Jan Henk Hamoen 

Locatie: De Buorskip, Beetsterzwaag 

Data: woensdag: 14 maart en 4 april 2018 

Tijd: 10.00 - 12.00 uur 

​© 2019-2020 | fries leerhuis | Olterterperkring